Yıllarca kafam doluydu, ellerim boş kalıyordu.
Fikir her yandan akıyordu. Ama hayata geçirme kapısı tek başıma açılmıyordu. Her proje, tırmanmadan baktığım bir dağa dönüyordu. Beni tüketen yaratıcılık eksikliği değildi, ondan bende fazlasıyla vardı. Beni tüketen, fikirle ilk hamle arasındaki başlama eşiğiydi.
Sonra yapay zekayı kendime göre kullanmayı öğrendim. Bir araç gibi değil, beynimin zaten çalıştığı biçimin bir uzantısı gibi. Bu yazı benim gerçek kurulumumu anlatıyor.
Tek model değil, tek çalışma alanı
İnsanların çoğu yapay zeka deyince tek bir uygulama düşünüyor. Bir sekme aç, bir şey sor.
Bende öyle değil. Benim düzenim tek bir model değil, tek çalışma alanı. Hepsini tek bir yerden, Google Antigravity üzerinden yürütüyorum. Antigravity benim çalışma ortamım. Kodlama, metin, görsel ve hafıza işlerinin hepsi aynı pencerede.
Buradaki asıl fikir şu. Tek bir yapay zekayı her işe koşmuyorum. Her işi, o işte en iyi olan modele yönlendiriyorum.
Her işin modelini ayrı seçiyorum
Kurulumum kabaca şöyle çalışıyor.
- Kodlama, çok adımlı işler ve hafıza. Bunları Claude ile yapıyorum. Ana modelim o. Uzun bağlamı taşıyor, çok adımlı işleri götürüyor, projenin hafızasını tutuyor.
- Türkçe metin. Türkçeyi doğal hale getirmek ve ince ton ayarı yapmak için OpenAI tarafına geçiyorum. Bir modelin zayıf kaldığı yerde diğeri güçlü.
- Görseller. Görsel üretimini Gemini tarafına yönlendiriyorum.
Yani kodlamayı Claude'dan, Türkçeyi OpenAI'dan, görseli Gemini'dan alıyorum. Hepsi aynı çalışma alanının içinden. Hiçbir model her işte en iyi değil. Önemli olan hangi işin hangi modele gideceğini bilmek ve bunu tek bir düzende tutmak.
Bu düzen neden bende çalışıyor
Bu düzen bende tesadüfen oturmadı. DEHB beynimin zorlandığı yerleri tek tek kapatıyor.
Birincisi, bağlam değiştirmiyorum. DEHB beyni için en yorucu şeylerden biri pencereden pencereye atlamak. Her geçişte dikkatin bir kısmı düşüyor. Her şey tek bir çalışma alanında olunca o kayıp azalıyor.
İkincisi, karar yükü azalıyor. Hangi modele gideceğim kararı sistemin bir parçası, her seferinde sıfırdan düşünmüyorum. DEHB beyninde her küçük karar ayrı bir takılma noktası. Bunu baştan azaltmak çok şey değiştiriyor. Karar vermenin DEHB'de neden bu kadar yorucu olduğunu DEHB rehberindeki karar verme sayfasında anlattık.
Üçüncüsü, en önemlisi. Bu düzen benim için bir başlama köprüsü. Göreve başlamak benim en zorlandığım yer. Çalışma alanını açmak, ilk komutu yazmaktan çok daha kolay bir hareket. Başlama anının neden bu kadar kritik olduğunu yapay zeka göreve başlamayı nasıl kolaylaştırır yazısında ayrıca anlattım.
Bana hangi alan kaldı
Bir şeyi netleştireyim. Bu kurulum beni daha zeki biri yapmadı. Beni başlatabilir hale getirdi.
Araştırmalar DEHB beyninin tek doğru cevaplı testlerde ortalamanın altında, açık uçlu yaratıcı testlerde ortalamanın üstünde kaldığını gösteriyor. White ve Shah'ın çalışması bunun en çok anılan örneklerinden biri. Bir tuğlayla elli farklı şey yapma testinde DEHB beyni öne çıkıyor, tek doğru cevap testinde geri kalıyor.
Yapay zeka tam o tek doğru cevap tarafını hafifletti. Mail yazma, özet çıkarma, dosya düzenleme, kod ayıklama. Bunların çoğu kurallı işler. Geriye açık uçlu düşünme, bağ kurma, beklenmedik şeyleri birleştirme kaldı. Yani DEHB beyninin zaten güçlü olduğu taraf. Bu açıyı yapay zeka çağında DEHB bir avantaj mı yazısında daha ayrıntılı tartıştım.
Bugün hayatımda hiç olmadığım kadar üretkenim. Daha çok düşündüğüm için değil. Sonunda başladığım için. Utanç azaldı, yerine daha sakin bir özgüven geldi.
Kopyalamak yerine mantığını al
Bu benim düzenim, herkes için geçerli bir reçete değil.
Senin çalışma alanın tek bir ChatGPT sekmesi olabilir, yeter ki sana çalışsın. Önemli olan kaç model kullandığın değil, düzenin en çok takıldığın yeri hafifletmesi. Hangi araçların hangi DEHB zorluğunu çözdüğüne DEHB için yapay zeka araçları yazısından bakabilirsin.
Tek bir kuralım var. Bu düzeni kademeli kur. En çok takıldığın yerden başla, tek bir model, tek bir yöntem. Oturduğunda bir tane daha ekle. Hepsini bir anda kurmak klasik bir DEHB tuzağı.
Sık Sorulan Sorular
Birden fazla yapay zeka modeli kullanmak şart mı?
Hayır. Tek bir model de yeter, yeter ki sana çalışsın. Birden fazla model kullanmanın mantığı şu. Hiçbir model her işte en iyi değil. Kodlamada güçlü olan modelle Türkçe metinde güçlü olan model farklı olabilir. Ama bu ileri bir kurulum. Yeni başlıyorsan tek modelle başla.
Hangi yapay zekayı seçmeliyim?
Aracı modanın değil, senin en çok zorlandığın işin belirlemesi gerekiyor. Çok adımlı işler ve kodlama için bir model, Türkçe metnin doğallaşması için başka bir model güçlü olabilir. Önce en çok takıldığın noktayı bul, sonra o işte iyi olan modeli seç.
Senin düzenini birebir kopyalamalı mıyım?
Gerek yok. Bu düzen benim DEHB beynime ve benim işime göre şekillendi. Senin takıldığın noktalar farklı. Mantığı al, yani işi en uygun modele yönlendir ve düzeni kademeli büyüt. Ama araçları kendi ihtiyacına göre seç.
Kaynaklar
- White ve Shah, ADHD ve divergent thinking, Personality and Individual Differences, 2006.
- White ve Shah, ADHD ve real-world creative achievement, 2011.
- AI Just Made ADHD an Advantage (2026), ADHDVision, YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=VTjsDNq1Eqw
- Exploring LLMs Through a Neurodivergent Lens, Carik ve ark., 2025. https://arxiv.org/html/2410.06336v1